Wednesday, September 3, 2008

Setyembre Na!

Iyo man nanggad. Inot na semana na kan Setyembre. Nagpuon nang patugtugon an mga Christmas songs sa manlain lain na radio stations. Hala, irisip isip na naman kan mga dapat panregalo sa mahal sa buhay, sa mga friends. Plano na naman kun sain mabakasyon tanganing masulit an Christmas break....an iba para makadulag sa mga tinubong.hahahaha.Dawa ano pa yan...saro sana an totoo, an bulan na ini minasignify na puon na kang ber months.

Pero bago ta pag ulayan an Pasko, igwa man ning dakulang okasyon na mangyayari digdi sa siyudad. Syempre an hinahalat kang bilog na runa, an Penafrancia Festival. Segun sa mga nababasa asin naaaraman ta, an nasabi nang Festival iyo an saro sa mga pinakadakula asin pinakamakolor na selebrasyon sa bilog na nasyon asin binibisto man sa man iba ibang parte kang kinaban. Mala ngani ta maski sa America, pinagseselebrar kan mga tugang tang Bikolano duman an nasabi nang festival. Padagos nindang isinasabuhay an kulturang Bikolnon, dawa sa paagi ning simpleng paggirumdom kan nakatudan na pag uugali.

Balik kita digdi sa Naga.Kun maririsa nyato, tuyong semana kan fiesta, kadakol na maray ning mga devotos asin bisita an nagruruso pasiring sa siyuda tanganing maging parte kan selebrasyon. Kadakol na maray na mga tao, bako lang Bikolano asin Pilipino, mala ngani ta pati mga turista, gabos minapasiring tanganing manamitan an kaugmahan sa sarong semanang selebrasyon kan paggirumdom ki Ina.

Kaya lang garo igwa sana ning buot ipasabot an saindong Pay Jose.

An Naga pano ning tao pag fiesta. Ngunyan na taon, sinabayan pa kan construction kan mga poste nin ilaw dyan sa downtown. An traffic iyo sana an pirming problema, kabali na an problema sa parking, asin syempre an sikat na sikat na series ning krimen na hasta ngunyan mayo pa ning kasimbagan.

An mga devotos minapasiring sana sa Naga tanganing maghadok ki Ina tuyong fiesta. An bisa daw kayan ni Ina minaabot sana pag Setyembre o pwede man sa bilog na taon...?Kung sain dai kuta nagsusurusuan an mga tao nganing makakapot ki Ina.

An mga taga Naga tuyong fiesta iyo pa na nakikipag agawan ki Ina imbis na tawan man ning pagkakataon si mga taga hararayong lugar. Pwede ta man baga iyan gibuhon anytime of the year pero hain kita? Nagigirumduman sana si Ina tuyong fiesta.

An Traslacion sarong magayon na imahen ning pagkakasararo sa ngaran nin debosyon. Alagad kumusta na daw an paagi ning pag voya ngunyan?Yaon na dyan si suruntukan, si mga burat na voyadores, si murudahan, si kung ano ano pang daing datang gibo na kuta dapat na iwasan ning sarong Kristyano, lalo na ta an selebrasyon manungod sa pag arang sa Diyos.


Tuesday, August 19, 2008

BARRIO KURTINA

Grabe ang pressure sa Pilipinas.Maski sadiri mong pamilya kabali na sa nagpapasakit saimo,nagkukulog.Bako pisikal pero, mental tapos emotional. Hay...tano daa ta hasta ngunyan nasa Pilipinas pa ko?Digdi pa sa Bikol. Hay....kung aram lang ninda kung gurano kasakit mabuhay sa ibang daga.Digdi pa sana ngani sa Pilipinas, parareho Pilipino naggagaradanan,nagtatrarayduran.Mala ngani ta kadakol nagkagaradan duman sa Lanao del Norte.

Minsan naisip ko,sige na daw.Mahali naman ako sa Pilipinas ta baka lamang makatipon ning kayamanan sa ibang nasyon.

Pero, para sako bako lang kaya kwarta ang dapat na pirmi nasa isip ta. Iyo ngani, kaipuhan ta yan pero para sako halipot ang buhay para magparapayaman tapos sarong aldaw mawawara ka na dai mo man lang namatian ang tunay na kaugmahan....Well mayaman man ngani pero madadara ta daw yan?

May nag email sako...share ko man saindo...

Kala nyo panalo sa Dubai… try nyo and charge to experience.

Over a thousand Filipinos arrive in Dubai every month. And why not? Literally, the sun shines here all year round; prosperity is in the air; and it's a place where people have reasons to dream of waking up in the morning as millionaires or with kilos of gold on their lap!

Yun nga lang, habang hindi pa nangyayari yun, iba ang nakikita ng maraming Pinoy pagdilat nila sa umaga - kurtina!

Betcha by golly wow! Paano ko ie-explain to fascinated Pinoys back home our living condition here! Noong una akala ko isolated cases. But with the skyrocketing apartment rents in this City of Gold , such conditions are becoming the norm.

Sideways...sidesteps

Hindi yan dance step. That's the latest move ngayon sa mga sharing flats. Sa sobrang liit ng space, pata gil id ang galaw. Kaya minsan, mga ka-flatmates, hindi na magkakitaan. "Hoy, where have you been, ba? Hindi ka na umuuwi sa flat!" Kasi nga lagi silang naka-sideview!

Warning: Smoking is dangerous to your room.

Hindi health reasons ang dahilan bakit bawal magyosi, no! Ang styrofoam kuya! Yes, naunahan ng Pinoy ang IKEA sa innovation na yan - Yes, styrofoam walls, styrofoam doors, styrofoam room. Di ba nga naman, styrofoam keeps you fresh! Para kang gulay, o kaya ice candy. Pero siguro mas feel mo minsan na 'tuna' ka, o di kaya 'sirena' kung feel mong si Claudine ka. "Ate, di ba fire hazard yan?" "Anong fire ka dyan? Rent ang mas nakakamatay dito!"

"Illegal ang partitions sa Dubai. At least ang styrofoam, pag nagkahulihan, mabilis sa baklasan. Gets mo?!!!" "Yes, Ate." Therefore, 'no smoking': ang sirena baka maging daing! Burj Al 'Cupboards'

Hindi lang Emaar Properties ang may 'K' na magtayo ng skyscrapers? Haven't we heard, the Philippines is a major supplier of architects in Dubai? In other words, nasa dugo natin yan! Kaya ba ng Arabong gumawa ng rooms out of cupboards, luggages and shoe boxes? Dati sa airport lang bida ang mga luggages, ngayon multi-purpose na: dividers na rin sila - para ang isang kwarto maging lima ! Pampataas sila sa mga cupboards kasama ng mga shoe boxes na pinaka-antenna. Siyempre, the taller the better --- you keep your neighbor's eyes away.

Now Showing

Pagpasok ko ng flat, akala ko sinehan, ang daming kurtina. Mga kuwarto pala. Pero ang cute, cinematic! Parang barangay, complete with eskinitas. Kada bukas ng telon, parang movie - sari-saring life. May natutulog, may nag-eemote, may nka-curlers, may nakasimangot. Sa panlimang kurtina, may nag-totong-its, sa pang-anim, may naggugupit. Ang gandang movie, di ba? "Ang Pinoy sa Likod ng Kurtina!"

Paraisong Kurtina

Ayyy! Our Paraisong Kurtina. It can make you laugh, it can make you cry. Be proud of our Paraisong Kurtina. It exists because we'd rather send our money home than spend more for our comfort. Within its walls, lies our desire for a little privacy, our groans, our tears, our dreams, our struggle for some little savings. My curtain says a lot. It says, "I have saved again, inay; I'll be able to send money next
month."

Dream mo pa bang pumunta ng Dubai ?

Anyway, ibali ta man sa pngadyion ta an kamugtakan duman sa Lanao del Norte asin sa iba pang parte kan Mindanao.Ano lamang daw an pwede tang maginibo?Maitabang?Dawa sa prayers makatabang kita.Salamat!

Friday, August 15, 2008

An aldaw ning Biyernes!

Kumusta mga amigo asin amiga ko?

Mala baga ta yaon na naman ako digdi sa may walang parte kaning samong harong, sa ikaduwang palapag kaning building, nakaatubang na naman sa computer ta mala ngani labo labo na naman ang pag type ning mga harararum na tataramon bikolnon.

Hai, ika duwang aldaw kan sakong bakasyon hali duman sa pinagtatrabahuhan ko.Kada semana igwa man ning sarong aldaw na bakasyon alagad ngunyan, garo mapapahaloy.

Nata? Pano, ining saindong si Pay Jose nagresign na sa trabaho.

Anong rason? Syempre an mayong kagadanan na katotoohan. Sa gabos na pig gigibo ta, dapat igwa kita ning kaugmahan.Kun sa uru-aldaw na ginibo ning Diyos sige ta sana an trabaho, mala baga ta nagugurang nalang kita. Pagkatapos kan aldaw, bago magturog (pag minsan lang palan ko magturog,he3)nakatunganga ako sa kisame mi na puti, hinahapot ko an sadiri ko...ano lamang saimo?Ano lamang ang naginibo mo sa maghapon?Ay kadakol...uya....

  1. Nag retrieve ning emails
  2. Nag apod sa mga service offices nganing kumustahon an kamugtakan ninda,kan mga ahente, kan production, kan negosyo
  3. Pig checkan an mga new applications asin ipigpadara sa home office si mga ayos nang papeles. Si mga kulang pa ipigbalik sa mga CSA kan kada District
  4. Nagtimpla ning kape tapos nagpuon na maggibo ning reports
  5. Pigsend si mga reports sa Home Office sa Manila
  6. Nagdalagan madali sa Rest Room mala ngani ta dai pa tapos bigla nang may nag apod duman sa telepono sa cubicle ko.
  7. Nagdalagan pasiring sa cubicle mala ngani ta dikit pang madapla. (Hoy Aldrin, an wire tabi noy dai pagwalat walat sa tahaw)
  8. Pagsimbag kan telepono, taga Digitel palan,nag ooffer ning internet connection promo. Hay, sayang kang moment ko duman sa CR.
  9. Balik sa atubang kan computer, nagpadara ning memo sa mga agency leaders
  10. Meeting, report, apod sa service offices, kumusta sa Masbate, sa Legaspi, sa Daet, sa Home Office.
  11. Follow up kan si mga dapat papirmahan.
  12. Asin kadakol pa.
Pag abot kang akinse asin katapusan, uya na an ATM, garing mahibogon na wallet, sige...bakal digdi...gastos duman...

HAPOT?

Tano ta binayaan ko?

Sa buhay, kadakol na dapat gibuhon. May mga bagay na piggigibo ta na dai inaapod na trabaho. Sabi ngani kayan pag gusto mo an trabaho mo dapat arog kani ang linya mo...

"Well, I am not working, I'm enjoying"


Hahaha, iyan an banat. Maurag ano?

Pero kun hihilingon mo asin hihimation an nasa irarom kan puso,,igwa dyan minasayuma..

Sa sakong sitwasyon, primi ako inspirado magtrabaho. Minauli ning maagahon hali kun sain na travel. Minahali sa harong ning matanga para magbyahe pa Manila para makaabot sa miting ning alas 9. An Domingo asin Sabado nagiging oras pa nin trabaho. Gabos iyan ginigibo ko para maging maayos an estado kan sakong pamilya. Nuarin ko daw pig treat an sadiri ko? Kasuarin daw ko huri nagbakal ning bado ko? Dai na yan importante.An mahalaga mapaugma ko an mga tugang asin Ina ko.

Pero ngunyan na dai ako ning hinahalat na income, medyo masakit an pagbuhay. Pero sige sana an hanap ning paagi para magkaigwa ning raket. Dawa nasasakitan, cge sana ta arog man talaga kani an buhay. Kun mayo na ning pagtios pano ta pa maapreciate an Diyos, pano ta pa mamamatian na dawa sa anong panahon yaon man giraray sya nag aantabay.

Katong 2006, kan tuminama an bagyong Reming sa Bicol, haloy na maray si black-out sato digdi sa runa. Pero sa balyo kayan dakol akong nanudan. Kan mayo ning kuryente, na apreciate ko si presenya kan bulan sa langit. Kan panahon na ito, mas na apresyar ko an natural breeze kan doros na minalaog sa samong bintana. Kan panahon na ito, nagkaigwa an mga pamilya ning panahon na mag bonding, maglakaw lakaw sa irarom kan liwanag ning bulan asin mahamis na huyop ning doros....nin huli ta mayo sa eksena si telebisyon.

Friday, April 25, 2008

ANO PA AN KULANG?

Kun saindong naririsa, igwa akong inilaag na ritrato sa may walang gilid kaining pahina kan blog. Iyan si sakong amigo na sakong namidbiran kan ako na stranded kaidto sa sakayan. Siya ngunyan saro sa mga inspirasyon ko sa buhay...saro sa mga rason kun tano ta dakulaon an pagpapasalamat ko sa Kagurangnan. Siya an nagtukdo sako kun pano pahalagahan an buhay. Kun pano gamiton an kada oras sa sakong buhay.

Kaidtong aki pa ako, nakagisnan ko an marahay na pagbuhay. Makuapo ako nin sarong haciendero duman sa Negros, nin huli ta an sakong ina aki ning saro sa mga dakulang producer nin asukar duman sa Visayas. Kaidtong duwa pa sana kami ni Kuya, labi labi an biyaya na samong inaako...Kaidto,dai ko pa aram kun sisay nagtatao kaiyan sa samo.An aram ko sana, pag si Lolo minauli hali sa sarong halawig na byahe, pirmi nang igwa kami nin pasalubong, mga kawatan, bado asin pagkakan para samo ni Kuya. Sa madaling sabi, namatian ko kun pano maging sunod sa layaw. Puon sa pagmata hastang magkaturog, igwa nin minabantay sa samo.Palibhasa mga primirong apo, ipinamati samo kan samuyang Lolo kun gurano kaginhawa an buhay duman sa tanuman nin tubo.

Alagad, napagmata na sana ako na yaon na kami nakaistar ni Papa, Mama asin Kuya sa sarong squatters area sa Manila. Nasa Grade school na ako kaidto kan kami naglipat sa nasabi ngang lugar. Duman ko na pinag agihan an pagsakit sa buhay. Marhay na lang ngani ta duwa pa sana kaming aki......na kaya pang itaguyod kan samong mga magurang.

Hasta kami nagdakula, naglipat na kami digdi sa Bicol. An sakong Lolo sa father side dating Kapitan nin Barangay kaya madali kaming nakalipat nin huli ta igwa man nin naipundar na daga si Lolo para ki Papa.

Sa pag iigot na mag adal, nakahanap man ako nin marhay na trabaho. Dawa papano, natutustusan ko an sakong mga tugang asin Ina. Maogma na an buhay, dawa ngani may pagtios man giraray.Dawa papano, nagkakairibahan kami.Dawa ngani minsan sana. Arog talaga kami kaiyan,arog kan tipikal na pamilya na mayo nin ama na nagdadara kan pamilya.

Sa balyo kan mga kasakitan na samo man giraray na inaagihan ngunyan, dai ko man nalilingawan si sakong amigo. Nata daw ta minsan sige pa an hanap ko ning mga bagay na dawa dai man importante? Nata daw ta may mga oras na garo gusto kong magkaigwa nin mga bagay na pag abot kan aldaw dai ko man ginagamit na o napapakinabangan. Basta an gusto ko sana, magbakal kaini, magbakal kaiyan...Minsan dawa igwa pa ning bagong relo, naghahangad na naman na magbakal ning saro pa...Samantalang si saro kung kabistado mayo nin kamot alagad dai nang hinahagad pa..

Nata daw ta dawa dai pa raot an sapatos, minabakal na naman bago. Minsan maaanggot pa ako pag dai ko nababakal an sapatos na gusto ko...Samantalang si amigo ko mayo ngani nin bitis alagad dai na ning hinahagad pa.


KASUARIN DAW?

Dawa ngani nag-uuran kasubagong hapon, pinirit ko man giraray na magpaduman sa centro tanganing i-meet itong saro nyamong kaibanan sa Papica Foundation. Pagkatapos ming mag-ulay ulay manungod sa gigibuhon na aktibidad sa May 3, nagbakal sana ako ki bado asin ta nagpa siring na sa may Plaza Quinse Martires tanganing maghapit sa San Francisco Church.

Harayo pa sana, garo igwa ako ning makakasabat na an pandok midbid ko. Iyo, si Benjie (kun sya samong apudon, alagad bakong tunay na pangaran), saro sa mga naging kairiba ko kaidto kan high school bilang miyembro nin Scouting Movement. Halos duwang taon na an nakakaagi kan kami huring nagkairibanan. Minsan nagkakasarabat sabatan sa centro alagad mayo ning panahon na magkaurulay ulay.

Nagkumustahan kami. Mala ngani ta an huna nya kinasal na daa ako. Siring man si hapot ko saiya. Pareho pa palan kami daing commitment. In short, dai pa ki maray na tipon.

Sa tahaw kan kurumustahan, bigla na sana nagturo si saiyang luha.Dai ko aram kun pano ako ma react sa sitwasyon na ito.Inisip ko ano daw may nasabi daw ako na maraot?

Huri na kan maaraman ko na sarong oras pa sana an nakakaagi kan siya makaluwas hali sa pagkakadetinee dyan sa PNP. Alas onse suboot nin pag kaaga kasubago kan siya aksidenteng buminangga sa sarong auto mantang siya palaugon dyan sa sarong banko sa may parte kan Penafrancia. Sa madaling sabi, pinag imbestigahan an pangyayari.

Sobra subuot na danyos an pinagdara kaini sa sasakyan na nadiskwido, siring man sa saiyang sadiring vehikulo.

Alagad, ngunyan na hapon, ibang Benjie an nasa atubangan ko. Ibang iba na si Pading Benjie. Kaidtong aki pa kami, puro kapasawayan an urualdaw na pinagkakaabalahan kaiyan. Minsan ngani pinag ngingiritan nya pa an mga kaeskuwela o kabarkada na subsob na maray sa pag adal. Kunbaga, pinag enjoy nya kaidto an pagiging aki. Naglihis an pirang taon...nagbago na an mga pangyayari.

Dawa ngani nililipot na ako (ta hali pa sana ako sa trangkaso), pinagtawan ko nin panahon an amigo kong ini na iluwas an saiyang nasasabuot.Sa halos sarong oras napag ulay ulay, nagsuwayan na kami nin dalan tanganing mag uli sa kanya kanya untukan.

Mientras na piglalakaw ko an tinampo hali duman sa Quinse Martires, kadakol na maray na mga bagay an naglaog sa isipan ko. Sa mga sinabi ni Benjie, kadakol na bagay an nagpukaw sa sako.

Inot, nauugma ako kan sinabi nya na dakulaon an saiyang panghihinayang nata ta dai nya pinakarhay si pag eskwela kaidtong high school tanganing kuta ngunyan, tapos naman sya sa kolehiyo.Sabi nya, si kaidtong mga nginingiritan nya, iyo lugod an nag arasenso an buhay ngunyan. Itong akala nya mga baduy ta dai lamang magluok sa klase, iyo lugod an naging marhay an direksyon kan buhay ngunyan. Kaya sa aroaldaw suboot pag igwa syang nahihiling na mga bagito dyan sa centro na palakaw lakaw sana, dai nya suboot matios na dai ini ranihon asin pagirumdumon kan importansya nin edukasyon. Para sako saro ining marhay na imahe kan saiyang pag igot na ayuson an saiyang buhay.

Nakulugan ako kan sabihon nya sako na unfair an buhay. Nata daa ta an iba nyamong ka batch marhay na an buhay ngunyan. Nata ta su ibang dai nya hunaon na maasenso sa buhay iyo lugod an marhay an mga pagbuhay ngunyan. Para daa saiya, dakulaon si ginibong pag ikot kan saiyang kapalaran.

Pinirit kong ipagirumdom sa amigo ko na ini, na dawa nuarin dai naging unfair an buhay. Kada saro sato pinagtawan ning kanya kanyang abilidad tanganing ayuson asin pauswagon an satong buhay. Marhay na sana ngani ta pinag assure nya sako na hasta ngunyan, dai sya nalilingaw na mag apod sa Diyos pag dai na nya suboot kaya an saiyang pinag aagihan. Dagdag nya pa, siguro ngaya nagtatampo na saiya an Diyos, ta kung nuarin sana siya igwa ning dakulang problema, saka sana minahapit sa simbahan. Siguro ngaya miss na ako nin Diyos kaya pinagtawanan na naman ki bagong krisis sa buhay. Magayon na maray na dangugon. Marhay na inspirasyon.

Naririsa ko sa mga mata nya na yaon pa man giraray an dakulang pagtubod sa Diyos. Na sa balyo kan pinag aagihan nya ngunyan, aram nya na igwa pa man nin matabang saiya asin padagos na maantabay tanganing maging solusyon kaiyan.

Kan ako paranihon na sa simbahan, namundo ako ta sarado na an gate kaini. Nahiling ko na sana an gilid kan altar, yaon duman an naiilawan na imahe nin Kagurangnan. Magkahalong kamunduan asin kaugmahan an sakong namatian.Mamundo nin huli ta hinahapot ko an sakong sadiri,kaarog daw ako ni Benjie, o mas grabe pa saiya? Iyo ngani, naabot ko an gusto kong mangyari sa buhay, alagad pinagtawan ko daw nin panahon na tabangan idtong mga nawalat niyamo? Kasuarin ako huring naglaog sa simbahan tanganing mag atindir nin santa misa? Tama daw na maghapit sana ako sa simbahan pagkatapos kan trabaho?Kasuarin ako huring nag dyan sa centro asin tawan ning pagirumdom an mga jovenes na napapariwara sa buhay? Kasuarin ko daw huring ipinamati sa sakong tugang na an buhay patas asin ta an Diyos padagos na minaantabay sa lambang saro? Iyo, mas grabe an problema ko kaysa ki Benjie. Mas naging pasaway ako kaysa saiya.

Alagad nauugma an sakong puso kan maaraman ko kung gurano pinagbago nin Diyos an paghiling sa buhay ni Benjie. Tama sya, dai pa huri an gabos tanganing magbago asin gibuhon an misyon na pinagtao sato kan Kaglalang.

Maswerte si Benjie, nin huli ta sa oras na ini,sa panahon na ini..an banal na ispiritu nag eerok sa saiyang buhay. Ako kaya...kasuarin ko daw huring hinagad an tawad ning Kagurangnan? Ta daw ta hasta sa ngunyan, minagibo man giraray ako ning aram kong dai tama?



Thursday, April 24, 2008

AN SATONG PILIPINAS!

Bulan naman an nakaagi puon kan an bilog na nasyon, mala ngani ta pati sa ibang parte kan kinaban naging talk of the town an naging kasimbagan ni Janina San Miguel sa question and answer portion sa Bb. Pilipinas. Kan sakong nadalan an nasabi nang insidente, tulong bagay sana an naglaog sa sakong isip.

1. Nata daw ta kadaklan sa satong mga kahimanwa, pinagpiyestahan sa YouTube, Emails asin pati sa iba pang medium of communication an pangyayaring idto. Sa sakong paghiling, garo baga hastang sa panahon na ini, dai pa man giraray nawawara sa sato an ugali na iyan. Na pag kita nakakahiling ning sarong tao na napapasala...an inot nyato na nagiging reaksyon iyo an ngiritan su nangyari. Mala ngani ta kun igwa dyan na mapadapla, imbis na tabangan na magbuhat, ngingiritan pa, o ngingiritan muna.

2. Nata daw ta an mga nagbabali sa mga arog kaining kumpetisyon, pag napapasala sa pagsimbag an inot na sasabihon... "Pasensya ta na ngunyan lang kaya ako nagbali digdi". Mayong maraot sa arog kaiyan na simbag. Siyempre, gabos man pwede magbali, basta baga kuwalipikado ka na magbali. Alagad pag iyan sinusundan na kan arog kaining simbag, " Dai ko kaya pig eexpect na makakaabot ako digdi". Garo baga sala. Inot na inot, nagbali ka dyan ta aram mo sa sadiri mo na igwa ka nin kakayahan na makabali sa arog kaiyan na kumpetisyon asin ta aram mo sa saimong sadiri na kaya mong makua an korona. Alagad kun arog kaiyan an isisimbag, garo baga dai nagiging consistent an mga bagay bagay. Nata ta nagbali ka kun dai ka handa kun ano an pwede mong kaatubangon pag yaon ka na sa ibabaw kan entablado.

3. Nata daw ta pag sa Miss World o iba pang kumpetisyon kaarog kaini, an mga kandidatang hali sa ibang nasyon arog kan Europa, igwa pirmi nin kaibang interpreter.Nata ta kan si Janina napasala o nasakitan sa pagpahayag an saiyang sadiri sa tataramon na Ingles, garo baga dakulaon na maray si naging isyu. Kun ako an hahaputon, nakua ko an buot ipaabot ni Janina. Kun kita man an nasa sitwasyon nya, aram ta man na igwa kitang isisimbag. Alagad an problema kaiyan, dai ta aram kun papano asin kun tama na baga an satong naisimbag. Alagad kun babalikan ko itong sinabi ko sa itaas, dai ako natatakot na si Janina an magrepresentar kan nasyon sa kinaban. Nin huli ta kun an iba ngani pwede mag iba nin interpreter, nata ta dai pwedeng gibuhon kan satong kandidata.

An tulong bagay na ini minabilog sa sarong katotoohan. Na an isyu manungod sa lenggwahe saro nang dakulang isyu ngunyan. Aram ko na an Ingles iyo an pangkinaban na tataramon, asin ta ini makakatabang sato na kita maging competitive sa pag atubang sa mga hamon nin pagbabago.
Alagad kun an gabos sana sato, makanuod na tawan nin importansya an sadiring tataramon, dai kuta na magiging isyu an nangyari ki Janina.

An pangyayaring ito magserbi lugod na pamukaw sa satong mga Pilipino, lalo na sa satong mga Bikolano. Tinawan kita nin dakulang kayamanan, an mayaman na tataramon Bicol. Mayong maraot kun kita minaadal ning Ingles nin huli ta iyan siguradong makakatabang sato. Alagad dai man lugod nyato pag lingawan an satong sadiring dayalekto. Imbis, pagyamanon ta ini tanganing pag abot nin panahon, maipamana ta man sa masurunod na henerasyon.

KUMUSTA KAHIMANWA!

Kan Sabadong banggi mantang ako nagbobrowse digdi sa net, narisa ko na garo baga kung ano ano na sana ang pwede mong mahiling digdi. Kadakol na ang igwa ning account sa friendster. Pati ngani si mga kaidad ni Lolo igwa pa nin account. Alagad mayo man ning maraot kaiyan.Dawa papano, naipapahiling ta kung ano kita bilang sarong tawo...bilang parte kan mabilis na pag-agi kan panahon.

An YouTube dawa ano na sana baga an yaon dyan.Puon sa mga karantahan, baraylihan,si beauty contest, birthday party, si graduation...Hay, ano pa daw an masurunod. Namumundo man daw ako kan pati si operasyon na ginibo duman sa sarong ospital sa Cebu, naipaluwas pa man digdi sa YT. Mala baga ta imbis na makabawi kita sa pagkakabistado kan mga taga ibang nasyon, mas lalo ta pa lugod na ibinaba an kalidad kan satong mga medical practitioners.

Maiba palan ako...nata ta garo baga an sadiring dayalekto na an sakong ginagamit digdi?

Pag nagsusurat ako gamit an Ingles, igwa man giraray ning malain na emosyon. Sa simpleng pagtaram..dai ko namamati na naipapahiling ko o naihihiras an tunay na ipinapasabot kan sakong puso. Kaya ngunyan, mientras na yaon ako digdi sa harong (nagkatrangkaso pano ako), naisip ko na ano daw kun baguhon ko an tema kan sakong blogspot.

Mas maugma palan magsurat gamit an dayalektong Bicolnon. Dai lang nin huli ta mas madali ining gamiton kaysa sa Ingles, mas nailuluwas ko pa an mismong naisasabuot ko.

Nata palan ta iyo ini an ginamit kong title kan sakong blog? Aram daw nindo na dawa AJ an apod sako kan sakong mga amigo, katrabaho asin kan iba...igwa nin hararom na istorya nata iyan. Inot, an sakong tunay na pangaran Andrick Jose. Mala ngani ta kan kinder ako dai ko baga nakukua an ispeling kaini.

Kan ako nagtungtong ning elementarya, sa dai ko magirumduman na rason, binago an sakong pangaran (dai ko aram kun ampon baga ako o ano). An sabi kan sakong ina, ito daang lalaki duman sa Registrars Office kan samong munisipyo, dai man makua an ispeling.Kaya ngani, Jose na sana an inilaag (hanggang ngunyan hinahapot ko pa kun sisay itong lalaki).

Alagad sa balyo kaiyan, nanudan ko na padangaton an sakong naging pangaran...Jose Apuyan Jr. III. Iyo, ika tulong henerasyon na ako na tinawan kan pangaran na ini. Kan aki pa ako, an sabi ko, pag ako nagkapamilya naman, ipapamana ko man an ngaran na ini sa sakong magiging junior. Alagad pagkatapos kan ginibo kan sakong ama...na hinuhuna kong iyo an maantabay sa sako hasta ako magdakula...garo baga naiisip ko na dai na sana.

Alagad sa balyo kaiyan, proud ako na ini an sakong naging ngaran. Nagigirumduman ko kaidtong 2nd year high school ako, pinadara kami kan samong iskwelahan sa Naga tanganin na irepresentar an eskwelahan sa sarong Quiz Bee. Mala baga ta an naitao sakong nametag, Rommel an nakalaag...Sa halipot na pagtaram..nadaog ako. Maswerte man kuta na kun si tunay na ngaran an itinao sako (pano kaya si adviser ko dai palan pigsumitir si ngaran kan team mi kaya sarala lugod si nametags mi kaidto).

Nag aasa man ako na sa paagi kaining bagong lalawgon kan blog na ini, mamatian lugod nyato an tunay na pagka Bicolano.Na dawa nasain man kita, sain man na parte kan kinaban, ano man na lahi an naikabit na sa satong pagkatawo...an pagiging Bicolano dai na mahahali sa satuyang dugo.

Ipinangangadyi ko na lugod ini magserbing inspirasyon sa mga jovenes na saindang pagsurat, magamit man lugod an sadiring diyalekto...Ngunyan sakong pupunan...sa paagi kan.... Istorya ni Pay Jose.